‘Westervoort, 1300 jaar een dorp tussen Neder-Rijn en IJssel’
Vader Jan Joseph en zoon Antonie Evert (But) Collignon, postbodes te Westervoort
In 2026 bestaat Westervoort 1300 jaar. Naar aanleiding van dit heugelijk gebeuren is een boek geschreven: ‘Westervoort, 1300 jaar een dorp tussen Neder-Rijn en IJssel’. Onderstaand verhaal is een fragment uit dit boek. Het boek is te koop bij Bruna, Dorpsplein 25a in Westervoort. Het kost
€ 20, -, exclusief verzendkosten.
Willem Vlijm
Jan Joseph Collignon werd geboren op 29 juli 1840 te Arnhem. Hij was de zoon van Jean Louis Collignon en Margrita Antonia Wanten (Wantink). Hij trouwde op 14 december 1867 te Rheden met Aaltje Grootbod. Zij werd geboren op 26 mei 1845 te Rheden. De naam Grootbod is afgeleid van GrossBuden, een boerderijnaam in het Duitse Brünen. In Brünen komt de schrijfwijze: ‘Grossbodt’ nog voor maar ook Grootbuth, Grootbot, Grootbudden. In hun huwelijksakte staat vermeld dat Jan Joseph gasstoker was te Rheden; bij Aaltje staat geen beroep vermeld. In
de huwelijksakte (1891) van zijn zoon Antonie Evert (But) staat vermeld dat op die datum Jan Joseph postbode was te Westervoort. Dit betekent dat beide Collignons in 1891 postbode waren in Westervoort.
De vader van Aaltje Grootbod, Teunis, was het resultaat van een onbekende relatie die haar oma, ook een Aaltje Grootbod, had. In een doopboek van Rheden is te zien dat de achternaam van Teunis is gewijzigd van Grootbudden in Grootbod. Jan Joseph en Aaltje verhuisden tussen 1873 en 1877 van Dieren naar Westervoort. Voor zover we hebben kunnen nagaan kregen zij acht kinderen. Eén van die kinderen was Antonie Evert (But) Collignon. Vijf kinderen stierven op jonge leeftijd.
In een verslag van het college van B&W van Westervoort van 25 juni 1888 lazen we dat ene Jan Joseph Collignon het college verzocht zijn ‘harmonica’ te mogen verloten. Hij ging uit van 70 loten die ƒ 0,10 per lot moesten opbrengen. Het verzoek werd door het college afgewezen. De reden van zijn aanvraag hebben we niet kunnen achterhalen. Was het misschien uit geldgebrek? Wat we wel weten is dat de familie Collignon blijkbaar muzikaal was aangelegd.
Wet voor ambtenaren
In 1846 werd het burgerlijk pensioen via de ‘wet voor ambtenaren’ geregeld. Die wet hield in dat men met 65 jaar met pensioen kon. Het bereiken van de 65-jarige leeftijd werd zodoende beschouwd als het wettelijk vermoeden van algemene ongeschiktheid voor verdere ambtsvervulling vanaf die leeftijd en vormde daarmee voldoende rechtsgrond voor pensioen. Dat hield in dat Jan Joseph in 1905 gepensioneerd werd. Aaltje Grootbod overleed op 18 oktober 1913 te Westervoort, zij werd 68 jaar oud. Jan Joseph overleed op 3 januari 1920 te Westervoort, hij werd 79 jaar oud.
Antonie Evert (But) Collignon
Antonie Evert (But) Collignon werd geboren op 5 januari 1873 te Rheden. Op 21 februari 1895 trouwde hij met Bernardiene Hortense Eleonore Louise Hoek. Zij werd geboren op 28 juni 1873 te Kruiningen. Het gezin Collignon ging wonen op de Klapstraat 23 in Westervoort. Het was het huis naast de meelfabriek en het huis waar later de familie Bruens ging wonen.
OBK
In huize Collignon aan (de) het Dorp (straat) 20 kwamen op 20 oktober 1920 But Collignon met zijn zonen Joseph en Melchior, hun vrienden Bram en Dirk Willemsen, de broers Gerrit en Berend Hagen en de broers Gerrit, Derk en Willem Bosveld bijeen. Besproken werd hoe een fanfare moest worden opgericht, of beter gezegd: ‘Hoe komen we aan geld en instrumenten?’.
Aanvankelijk zou de fanfare ‘Door Arbeid Sterk’ worden genoemd, maar op advies van hun dirigent, de heer Broers, werd het ‘Oefening Baart Kunst (OBK)’.
Op bovenstaande foto van de oprichtingsbijeenkomst van fanfare ‘Oefening Baart Kunst’ in de tuin van But Collignon aan (de) het Dorp (straat) 20 te Westervoort staan:
v.l.n.r. Marie Louise Christine Collignon, Gepke Pieters Vos (echtgenote van Jan Joseph Collignon), Johanna Christina Augusta Collignon (echtgenote van Abraham Willemsen) met op haar schoot Bernardiene Louise Willemsen, Bernardiene Hortense Eleonore Louise Hoek (echtgenote van But Collignon), But Collignon, N.N., Melchior Auguste Adolphe Collignon, vier onbekende heren, Patricus Alink (met hoed), Aaltje Antonia Collignon met haar verloofde Berend Hagen, zijn broer Gerrit Hagen, op de voorgrond (waarschijnlijk) Jozef Lenting.
Visvereniging
Ook de visvereniging De Alver werd door But Collignon mede opgericht. Verder speelde hij op bruiloften en partijen, was
fotograaf en ook als dorpsbarbier was hij actief.
But Collignon overleed op 21 juni 1941 te Westervoort, hij werd 78 jaar.
Bernardiene Collignon-Hoek overleed op 18 november 1953 te Westervoort, zij werd 80 jaar oud.
Beiden zijn begraven op de begraafplaats aan de Kerkstraat te Westervoort.
